สัปดาห์ที่ 8 : ขั้นตอนการพัฒนาหลักสูตรสถานศึกษา การวิเคราะห์มาตรฐานหลักสูตร ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้
ขั้นตอนการพัฒนาหลักสูตร
กระบวนการหรือขั้นตอนการพัฒนาหลักสูตร ประกอบด้วยกิจกรรมต่างๆดังนี้
1.จุดมุ่งหมาย (Objective)
เป็นการกำหนดความมุ่งหมายของหลักสูตร การให้การศึกษาแก่เยาวชนทั้งประเทศต้องใช้หลักสูตรหลายๆหลักสูตร ซึ่งหลักสูตรต้องสนองความต้องการของกลุ่มเยาวชน ที่มีสถานภาพทางจิตใจร่างกาย มีความสามารถในการเรียนรู้ มีความต้องการทางการศึกษาแตกต่างกันไป แต่ละหลักสูตรจึงต้องมีความมุ่งหมายแสดงเอกลักษณ์ และวัตถุประสงค์ ความมุ่งหมายของหลักสูตรแต่ละระดับควรสอดคล้องและเสริมความมุ่งหมาย ทางการศึกษาในระดับชาติ
2. เนื้อหา (Content)
เมื่อกำหนดความมุ่งหมายของหลักสูตรแล้ว การพัฒนาหลักสูตรคือการเลือสรรวิชาความรู้ และประสบการณ์ต่างๆที่คาดว่าจะช่วยให้ผู้เรียนพัฒนาไปสู่จุดมุ่งหมายที่กำหนดไว้ เมื่อเลือกเนื้อหาวิชาและประสบการณ์แล้ว ยังต้องพิจารณาว่าเนื้อหาสาระอะไรควรนำไปสอนก่อน สอนหลังเพื่อให้ผู้เรียนสามารถเรียนรู้ และพัฒนาไปได้อย่างสัมฤทธิ์ผลสูงสุด ในขั้นนี้ถือว่าผลที่ไดคือตัวรูปเล่มของหลักสูตรที่เป็นเอกสารสิ่งพิมพ์ บรรจุความมุ่งหมาย รายละเอียดต่างๆเกี่ยวกับเนื้อหาวิชาและกิกรรม ลำดับก่อนหลัง กำหนดเวลาในการเรียน ซึ่งยังไม่สมบูรณ์ยังเป็นเพียงโครงการที่อยู่บนกระดาษ ต้องอาศัยกระบวนการขั้นต่อไปคือ การนำไปใช้ กระประเมินหลักสูตร และการปรับปรุงแก้ไข
3.การนำหลักสูตรไปใช้ (Implementation)
หมายถึงการที่ผู้บริหารโรงเรียนและครู นำเอาโครงการของหลักสูตรที่เป็นรูปเล่ม ไปปฏิบัติให้เกิดผล รวมถึงการบริหารงานด้านวิชาการของโรงเรียนและหัวใจของขั้นตอนนี้ สิ่งสำคัญอยู่ที่การสอน และบุคคลที่สำคัญที่สุดในขั้นนี้คือครู
4.การประเมินผล (Evaluation)
ในขั้นนี้หาคำตอบว่าหลักสูตรสัมฤทธิ์ผลตามที่กำหนดไว้ในจุดมุ่งหมายหรือไม่ อะไรเป็นสาเหตุ ซึ่งครอบคลุมไปถึงการพิจารณาขั้นตอนของการพัฒนาหลักสูตร เพื่อหาข้อบกพร่อง
5.การปรับปรุงหลักสูตร (Improvement)
กระบวนการ พัฒนาหลักสูตร มีลักษณะเป็นวัฏจักร เริ่มจากกำหนดความมุ่งหมาย เลือกและจัดเนื้อหาวิชาให้สอดคล้องกับความุ่งหมาย นำหลักสูตรไปปฏิบัติประเมินผลข้อบกพร่องและเอาผลไปปรับปรุงหลักสูตร การปรับปรุงก็จะเริ่มจากกระบวนการเดิมอีก คือปรับปรุงความมุ่งหมาย เมื่อความมุ่งหมายแม่บทเปลี่ยนไป กระบวนการที่เหลือก็ต้องถูกเปลี่นให้สอดคล้องรับกันจนมาถึงการประเมินผลหลักสูตร แล้วนำข้อมูลที่ได้ไปปรับปรุงอีก เป็นวัฏจักรวนเวียนต่อเนื่องกันในที่นี้จะนำทฤษฎีหลักการของไทเลอร์ (Ralph Tyler,1968) มาใช้อธิบายดำเนินการพัฒนาหลักสูตรตามขั้นตอน ดังมีรายละเอียดดังนี้
ขั้นตอนที่ 1 การกำหนดจุดมุ่งหมายของหลักสูตร ไทเลอร์กล่าวว่าจุดมุ่งหมายที่โรงเรียนต้องการให้ผู้เรียนเกิดผล โดยกำหนดจุดมุ่งหมายของหลักสูตร จุดมุ่งหมายของหลักสูตรสามารถกำหนดประสบการณ์การเรียนรู้ตลอดทั้งระบบการจัดกิจกรรมการเรียนการสอนดังตัวอย่างเช่น เจตนารมณ์ของ พรบ.2542 ที่ต้องการให้ผู้เรียนมีความรู้ คุณธรรม กระบวนการเรียนรู้ และบูรณาการตามความเหมาะสมของแต่ละระดับการศึกษา หรือปรัชญาแต่ละโรงเรียน เช่น ปรัชญาของโรงเรียนสารสาสน์บางบอน คือ คุณธรรม นำวิชา พัฒนาตน คือโรงเรียนเน้นนักเรียนให้มีความรู้คู่คุณธรรมเพื่อพัฒนาตนเอง
ขั้นตอนที่ 2 การกำหนดเนื้อหา ไทเลอร์ของเรื่องของเนื้อหาเป็นเรื่องของประสบการณ์ (Educational Expirience) ที่โรงเรียนจัดขึ้นเพื่อให้จุดมุ่งหายบรรลุผล ประสบการณ์ที่จัด ที่จัดจะเป็นเรื่องเกี่ยวกับอะไรบ้างที่จะตอบสนองต่อความต้องการบนโลก ความต้องการของชุมชน เช่น ปัจจุบันภาษาอังกฤษมีความสำคัญในการดำรงชีวิต แต่ละโรงเรียนจึงมีหลักสูตร Bilingual สำหรับตอบสนองความต้องการของสังคม และชุมชน
ขั้นตอนที่ 3 การนำหลักสูตรไปใช้ ในขั้นตอนนี้ ตรงกับแนวคิดของไทเลอร์ในเรื่องของวิธี การจัดประสบการณ์ ซึ่งเป็นการจัดประสบการณ์ เพื่อให้การสอนเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ ไทเลอร์มีแนวทางคำถามในขั้นนี้คือ ประสบการณ์ดังกล่าวจะจัดอย่างไร ดังนั้นจึงเกี่ยวข้องกับผู้จัดหลักสูตร ได้แก่ผู้บริหารและครู และวิธีการ
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น